تبلیغات
وبلاگی برای اشتراک دیدگاه های اموزشی - راهكارهای اصلاح رفتار دانش‌آموزان


درباره وبلاگ:

آرشیو:

آخرین پستها :

پیوندها:

نویسندگان:

آمار وبلاگ:


Admin Logo themebox

راهكارهای اصلاح رفتار دانش‌آموزان

نوشته شده توسط:حسینی الوند
شنبه 4 دی 1389-10:01

 

مقدمه:

انسان در ادوار گوناگون زندگی، چه در دوره‌ی خردسالی و نوجوانی و چه بزرگسالی و پیری (اعم از زن و مرد) در معرض ارتكاب فساد و شر و بدی قرار داشته و همواره خطر رفتارهای ناستوده‌ی اخلاقی، وی را تهدید می‌كند.

موجودی چون انسان ـ كه از لحاظ شرافت و كرامت در تارك همه مخلوقات و پدیده های متنوع هستی قرار دارد و مقامی در خور را احراز كرده ـ از كمال نسبی برخوردار است، لذا هرگز نمی‌تواند خویشتن را از صفات و افعال ناستوده، تبرئه كرده و به اصطلاح تزكیه‌ی نفس نماید:

«من خویشتن را تبرئه نمی كنم زیرا آدمی، انسان را سخت به كار بد وا می دارد و بدان فرمان می‌دهد.» (سوره یوسف، آیه 53)

پس بشر از لحاظ پاكی و ناپاكی و ارتكاب خیر و شر، در درجات نسبی و مراحل متفاوت


كمال و نقص قرار دارد. در موضوعات مربوط به تربیت كودكان، تنبیه بدنی از مباحثی است كه موجب اختلاف نظر بین طرفداران و مخالفان تنبیه بدنی در امر تربیت گردیده است. عدّه ای از علمای تعلیم و تربیت با تكیه بر علوم روان شناسی، تنبیه را روش های خشن و نامطلوب توصیف كرده و با توجّه به مشكلات و زیآن‌های ناشی از این روش توصیه كرده‌اند تا هرگز به عنوان یك شیوه‌ی آموزشی مورد استفاده قرار نگیرد زیرا: 1- موقّتی بودن اثر تنبیه در كاهش رفتار نامطلوب 2- ایجاد انزجار و نفرت در تنبیه شونده نسبت به تنبیه كننده 3- ایجاد روحیه‌ی پرخاشگری در تنبیه شونده

4- كودكان را ترسو به بار می آورد و به وسیله‌ی تنبیه شخصیت كودك در هم شكسته می شود. (گنجی، 1371)

در برابر این گروه دسته‌ی دیگری قرار دارند كه تنبیه را برای رشد و یادگیری كودك امری واجب دانسته و آن را لازم و ضروری می دانند. واقعیت این است كه هر كدام از نظرات ارائه شده از سوی موافقین و مخالفین چهره ای از حقیقت را داراست و نفی و اثبات مطلق هر یك به تنهایی، می تواند به انكار بدیهیات امور ملموس بیانجامد. با این همه، آشنایی با تعریف و مفهوم تنبیه از دیدگاه روان شناسی و علمای تعلیم و تربیت، بهتر است گفته شود كه تنبیه عبارت است: از اعمال محرك آزار دهنده به دنبال یك رفتار نامطلوب برای كاهش خطرات آن رفتار. در نظام تربیتی اسلامی اصل تنبیه به معنی سازندگی و هدایت كننده‌ی كودكان یعنی دادن آگاهی های لازم و روشنگری و وعظ با تكیه بر فطرت است. (رضایی، 1374)

لذا با درك این مطلب و احساس مشكل فوق الذكر، این سؤال مطرح می شود كه با توجّه به سفارشات دینی و نتایج تحقیقاتی علمای تعلیم و تربیت و همچنین داشتن منع قانونی، چگونه است كه این روش خشن همچنان در خانه ها و مدارس ادامه دارد. این تحقیق در جست‌وجوی یافتن پاسخ معقول برای سؤال مذكور می‌باشد.

 

بیان مسئله:

معلّم می كوشد تا با اتخاذ روش ها و تدابیر خاص معلّمی، رفتارهای كودكان را در جهت خاص شكل دهد. برای این منظور به اتخاذ شیوه های متعددی نیازمند است از جمله‌ی این شیوه ها ارائه‌ی الگوی پند و موعظه، تشویق، تنبیه و غیره می باشد. روش های تربیتی كه در مورد كودكان اتخاذ می شود از اهمیت خاصی برخوردارند.

روش های نادرست تربیتی از قبیل: توهین، سرزنش، عدم ابراز محبت و اعمال تنبیه بدنی موجب عدم ارضای نیازهای اساسی كودك از قبیل احساس امنیت، احساس ارزشمند بودن، احساس اعتماد به نفس و احساس استقلال خواهد شد.

در مقابل، عدم ارضای این گونه نیازهای اساسی، موجب عدم تعادل در وجود او شده و رشد همه جانبه، به خصوص رشد روانی و معنوی او را مختل می كند و از او انسانی با رفتارهای نامتعادل و ناهنجار می سازد كه هم در زندگی فردی مشكلات فراوان دارد و هم در زندگی اجتماعی ناموفّق است. چنین افرادی در جامعه دست به انواع بزهكاری ها می زنند و علاوه بر ایجاد هزینه های مختلف كه صرف رسیدگی به امور آنان می شود امنیت و آرامش و آسایش را از جامعه سلب می‌كنند.

 

عواقب تنبیه بدنی:

- كودك عادت می كند در برابر زور و قلدری بدون چون و چرا تسلیم شود و با این منطق خو بگیر كه قلدری پیروز است. (هر وقت عصبانی شدی بزن و باكی نداشته باش.)

- تنبیه بدنی احیاناً ممكن است در كودك نسبت به اولیا و مربیان عقده ایجاد كند و در برابر آن‌ها حالت طغیان و سركشی پیداكند.

- كودك را ترسو می كند. به وسیله‌ی كتك شخصیت كودك درهم شكسته می شود و تعادل روحی او برهم می خورد و احتمالاً به بیماری روانی مبتلا می‌گردد.

- بچّه ها را دروغگو بار می آورد.

- بچّه ها را به حیله گری و ریاكاری سوق می‌دهد.

- برای بچّه ها رنج و تحقیر به بار می آورد.

- در كودك افسردگی و بیماری های عصبی ایجاد می كند.

- كودك را به سمت خود آزاری می كشاند.

- كودك را به سوی دیگر آزاری می كشاند.

- كودك را به لجبازی وا می دارد.

- كودك را گوشه گیر می كند.

- كودك را كند ذهن می كند.

- كودك را بی اراده و نسبت به دیگران بی تفاوت می كند.

- اطمینان و اعتماد به نفس را در بچّه‌ها از بین می برد.

- حس كنجكاوی و ابتكار عمل را در بچّه ها می كشد.

- كودك را كینه توز می كند.

نظر قرآن در مورد تنبیه:

«و جَزا و سیئهٌ سیئهٌ مِثلها، فَمَن عَفا و اَصلَحَ فَاَجرُهُ عَلَی الله انّهُ لایُحسِبُّ الظالمین»

«پاسخ و مجازات بدی، بدی مانند آن است. پس آن‌كه عفو كند و اصلاح نماید اجر و مزد او با خداست كه او ستمكاران را دوست ندارد.»

یعنی عدالت در تعالیم اسلامی اقتضا می كند كه باید تعدی و تجاوز را رفع كرد و جرم ها را با مجازات متناسب پاسخ داد و عفو و گذشت حالت بالاتر از عدالت است. (سوره‌ی شورا، آیه‌ی 40)

 

نظر اسلام در مورد تنبیه:

از دیدگاه اسلام تشویق مقدم بر تنبیه است و تنبیه با رعایت موازین اسلامی كار بسیار دشواری است و هر كس از عهده‌ی آن برنمی‌آید. در اسلام معمولاً از تنبیه تنها در آن هنگام كه دیگر شیوه های سازنده و هدایت كننده مؤثر واقع نشود و در حد ضرورت و همانند دارویی به همان میزان می توان بهره گرفت. (رضایی، 1374)

رسول اكرم (ص) می فرماید:

«كودكان را دوست بدارید و با آن‌ها رحیم و مهربان باشید» در جای دیگر می فرماید: «نسبت به كسی كه به او تعلیم می دهید و نسبت به كسی كه از او علم و ادب می آموزید. نرم و ملایم و مهربان باشید.» (حجتی، 1373)

از آن حضرت نقل شده است: «در تعلیم تربیت مدارا كنید و سخت گیری ننمایید زیرا معلّم دانشمند بهتر از سخت گیر می باشد.»

از حضرت علی (ع) نقل شده است كه فرموده: «پند پذیری انسان به وسیله‌ی ادب و تربیت است چهار پایان و حیوانات هستند كه تنها با زدن تربیت می شوند.» (شكوه یكتایی، 1372)

 

پیشنهادات:

- پیشنهاد می‌شود: جهت پیشبرد اهداف آموزشی باید به خانواده مخصوصاً مادران در زمینه‌ی اصول تعلیم و تربیت آموزش ویژه ارائه گردد.

- والدین و معلّمان و كسانی كه به كار تعلیم و تربیت كودكان می پردازند از تنبیه به عنوان آخرین حربه استفاده كنند و در انجام تنبیه، شرایط سنی، عاطفی، اجتماعی كودكان را مدّنظر قرار دهند.

- محیط مدارس با توجّه به ذوق و علاقه به همكاری و همفكری دانش آموزان طراحی شود.

- معلمان سعی كنند محیط آموزشی را طوری طراحی كنند كه كودكان احساس آرامش‌ كرده و با همدیگر همكاری و همیاری نمایند و اعتماد به نفس در آن‌ها ایجاد گردد.

- پیشنهاد آخر این‌كه، والدین و معلّمان سعی كنند از تنبیه به ویژه تنبیه بدنی جز در موارد استثنایی آن هم به صورت جزئی استفاده كنند تا موجب بروز اختلال رفتاری كودكان نشوند.

فهرست منابع و مأخذ:

1- مجوزی، دكتر عبدالله؛ چرا تنبیه؛ چاپ دانا؛ 1372.

2- گنجی، حمزه، روان شناسی عمومی؛ انتشارات بعثت؛ 1371.

3- مقدم بدری؛  كاربرد روان شناسی در آموزشگاه؛ چاپ ششم ؛ نشر پرورش؛ 1379.

4- وكیلیان، منوچهر؛  تاریخ آموزش و پرورش اسلامی ایران؛ چاپ هفتم؛ انتشارات پیام نور ـ 1378.

5- استفن دكتر گابر، چگونه با كودكم رفتار كنم ـ چاپ سوم؛ انتشارات مروارید؛ 1379.

6- خورشیدی، عباس و همكارانش؛ راهبردهای مدیریت در آموزشگاه ؛ انتشارات سروش؛ 1379.

7- سیف، علی اكبر، روان شناسی پرورشی (تربیتی) ؛ انتشارات آگاه ؛1371.

8- شیرازی، گیتا؛ ماهنامه تربیت؛ شماره ‌ی خرداد ؛ سال شانزدهم ؛1380.

9- شریعتمداری، دكتر علی؛  اصول و فلسفه تعلیم و تربیت؛  انتشارات امیركبیر؛  1375.

10- شكوهی یكتایی، محسن؛  روش های تعلیم و تربیت اسلامی؛  نشر ایران؛ 1372.

11- كرم نوری، رضا، مردادی، علیرضا؛ روان شناسی تربیتی؛  نشر افست ؛ 1370.



نظرات() 
تاریخ آخرین ویرایش:چهارشنبه 6 بهمن 1389 17:35

best psychic medium reading
پنجشنبه 11 آبان 1396 00:02
من هم مثل شما بچه ها را دوست دارم این نوع از گزارش نویسی و کار هوشمندانه!
بچه های مناسبت های فوق العاده ای را نگه داشته ام. من شما را به وبلاگ من دعوت کرده ام.
ask psychic question
چهارشنبه 10 آبان 1396 18:38
سلام من وبلاگ شما را به طور منظم خواندم سبک نوشتن شما شوخط است، نگه داشتن آن!
real psychics
دوشنبه 8 آبان 1396 21:22
سلام! من می دانم که این مسئله منحصر به فرد است اما من می خواهم بپرسم.
آیا علاقه مند به تبادل لینک یا شاید مهمان نوشتن یک وبلاگ هستید؟
پست یا بالعکس؟ سایت من در مورد بسیاری از موضوعات مشابه بحث می کند
به عنوان شما و من احساس می کنم که ما می تواند تا حد زیادی از یکدیگر بهره مند شوند.
اگر علاقه مند هستید، به من ایمیل بفرستید. منتظر شنیدن از شما هستم!
وبلاگ عالی ای داری ضمنا!
local std testing
دوشنبه 8 آبان 1396 20:04
این طراحی شرور است! شما بیشک میدانید چگونه یک خواننده را سرگرم نگه دارید.
بین شوخ طبعی و فیلم های شما، تقریبا به نقل مکان کرد تا وبلاگ خودم را شروع کنم (خوب،
تقریبا... هاها!) کار خارق العاده. من واقعا از چیزی لذت بردم
شما باید بگویید، و بیشتر از آن، چگونه آن را ارائه دادید.
بیش از حد سرد!
cheap phone psychic readings
دوشنبه 8 آبان 1396 15:00
سلام دوستان، همه چیز، و آنچه شما میخواهید در مورد این پست بگویید، به نظر من واقعا در حمایت از من بسیار خوب است.
myfreecams token
یکشنبه 30 مهر 1396 03:03
پست خوب من این وبلاگ را به طور مداوم بررسی کردم و من تحت تاثیر قرار گرفتم!
اطلاعات بسیار مفید به ویژه آخرین بخش :) من مراقبت
برای اطلاعات بسیار زیادی من برای مدت طولانی به دنبال این اطلاعات خاص بودم.
سپاس و موفق باشی.
real psychic
شنبه 15 مهر 1396 17:19
من به طور دائم این صفحه پست وبلاگ را به تمام همکارانم ایمیل فرستادم
به همین دلیل است که اگر بعد از تماشای آن، مخاطبین من نیز خواهند بود.
What makes you grow taller during puberty?
دوشنبه 16 مرداد 1396 03:32
Remarkable issues here. I am very satisfied to peer
your post. Thank you a lot and I am looking ahead to touch you.
Will you please drop me a e-mail?
Foot Problems
جمعه 13 مرداد 1396 23:11
hello!,I love your writing so a lot! percentage we be in contact extra about your article on AOL?
I need a specialist in this area to unravel my problem.
May be that's you! Having a look forward to see you.
std testing at home
یکشنبه 4 تیر 1396 23:36
چلیپا از خود نوشتن در حالی که ظاهر شدن مناسب اصل آیا
واقعا کار درست با من پس از برخی از زمان.
جایی درون پاراگراف شما در واقع موفق
به من مؤمن متاسفانه تنها برای کوتاه در حالی که.

من هنوز کردم مشکل خود را با جهش در مفروضات و شما
ممکن است را سادگی به کمک پر همه کسانی معافیت.
که شما که می توانید انجام من می قطعا تا پایان تحت تاثیر قرار داد.
Robert
دوشنبه 25 اردیبهشت 1396 01:55
Somebody essentially help to make seriously posts I would state.
That is the very first time I frequented your web page and so far?
I surprised with the analysis you made to create this actual publish amazing.
Fantastic task!
BHW
سه شنبه 15 فروردین 1396 18:19
Very quickly this web site will be famous amid all blog
viewers, due to it's good articles or reviews
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر